Columns

Allard Bentvelsen (1983) is, als jongste van 3, opgegroeid in een ondernemersgezin in de ICT. Al meer dan 15 jaar is hij betrokken bij het slimmer organiseren van de kunsteducatie en in 2011 nam hij het initiatief tot All Art Professionals.

Inmiddels is Allard getrouwd met een basisschool juf (Chantal), vader van Lucas (7) en Esra (5), en elke dag in de weer om actieve kunstbeoefening een standaard onderdeel van ons leven te maken én te zorgen dat kunstdocenten een fatsoenlijke boterham kunnen verdienen.

Allard schrijft columns over de dingen die bij het voeren van een kunstzinnige lespraktijk relevant zijn en laat zich hierbij inspireren door wat hij tegen komt in zijn dagelijkse bestaan.

DE WAARDE VAN KUNSTEDUCATIE ZIT IN DE RELATIE TUSSEN DOCENT EN CURSIST. DIE MOET JE ONDERSTEUNEN

Door Sanne van den Hoek (LKCA) • 20 april 2016

Kunsteducatie gaat om de verbinding tussen docent en cursist. Of die docent bij een centrum voor de kunsten werkt of een eigen praktijk heeft, doet er dan eigenlijk niet toe, stellen Allard Bentvelsen en Bob Heppenstrijdt. Zij richtten onder meer kiesjedocent.nl op, een site waarop kunstdocenten hun aanbod kunnen profileren. ‘We geloven dat samenwerken werkt.’

WAAROM HEBBEN JULLIE ALL ART PROFESSIONALS / KIESJEDOCENT.NL OPGERICHT? 

Allard: ‘We wilden kunstdocenten verenigen en ondersteunen, omdat we geloven dat samenwerken werkt. Een netwerk van gelijkgestemden maakt iedere individuele docent sterker. Met All Art Professionals en Kiesjedocent.nl kunnen we dat faciliteren. Want tot op heden is de ondersteuning in onze sector sterk gericht geweest op instellingen. Maar daar ligt niet het hart van onze sector. De waarde van kunsteducatie zit in de relatie tussen docent en cursist. Kijk maar naar je eigen ervaring, een goede docent met wie je een klik hebt doet zoveel voor je enthousiasme en motivatie. Nu op veel plaatsen instellingen wegbezuinigd worden of in een andere constructie verder moeten, komen de docenten onder druk te staan. Dat brengt die relatie tussen docent en cursist in gevaar.’

WELKE ROL ZIEN JULLIE VOOR GEMEENTEN?

Allard: ‘In de basis vind ik dat er een rol ligt voor de overheid. Kunsteducatie is niet alleen voor het individu, het maakt een samenleving sterker. Dan ligt het voor de hand dat gemeenten hier ook geld voor beschikbaar stellen. Maar nu leggen ze nog teveel van bovenaf op. Dan wordt er gekozen voor één nieuwe kunstinstelling op een nieuwe locatie, terwijl er ergens anders al prima gebouwen staan. Of een gemeente kiest juist voor alleen nog projectsubsidies en breekt daarmee ongewild de bestaande instellingen af. ‘

WELKE INFRASTRUCTUUR IS ER NODIG OM KUNSTDOCENTEN TE FACILITEREN?

Bob: ‘Als een centrum voor de kunsten wordt gesloten, gaat niet alleen die organisatie verloren, maar wordt ook vaak het vastgoed afgestoten. De docenten worden geacht zelfstandig verder te kunnen maar ze worden tegelijkertijd teruggeworpen op hun eigen zolderkamer. Een centrum voor de kunsten is niet alleen een verzameling cursussen, het is ook een gebouw met alle voorzieningen voor kunstlessen. Het is een illusie dat je dat weg kunt halen en dat zzp’ers wel eventjes die  functie overnemen. Gemeenten die moeten bezuinigen kunnen ook kiezen voor een faciliterende rol.’

Allard: ‘Kade40 in Vlaardingen is een mooi voorbeeld daarvan. De gemeente heeft een voormalig postkantoor omgebouwd tot een facilitair bedrijf voor kunsteducatie waar zzp’ers tegen laag tarief gebruik van kunnen maken.’

GAAT DAT FACILITEREN VAN ZZP’ERS ALLEEN OVER DE ‘STENEN’?

Allard: ‘Nee, zeker niet. Uit Zicht op Actieve Cultuurparticipatie 2014 bleek dat zelfstandige kunstdocenten ook graag ondersteuning willen op klantenwerving en marketing. Dat was voor ons aanleiding om te starten met Kiesjedocent.nl. Op die website kunnen kunstdocenten zich profileren en kunnen cursisten een docent zoeken. Een goede match tussen docent en cursist staat daarbij voorop, de website is niet gebouwd als prijsvergelijker. We willen dat docenten niet alleen meer klanten, maar juist ook betere klanten krijgen, klanten met wie ze een langere werkrelatie aangaan omdat ze zo goed bij elkaar passen.’

Bob: ‘Docenten kunnen zich via de site in een groot werkgebied profileren. Veel docenten zijn best bereid een eindje te reizen voor cursisten, maar om lokaal in heel veel gemeenten je eigen marketing uit te zetten is veel te kostbaar.  En andersom betekent dat voor kleine gemeenten, dat er ook uit omliggende regio’s een breder aanbod van kunstdocenten is. ‘

JULLIE KRIJGEN VAN SOMMIGE CENTRA VOOR DE KUNSTEN WEL HET VERWIJT DAT JE KIESJEDOCENT.NL EEN BEDREIGING VORMT VOOR DE CENTRA. HOE ZIEN JULLIE DE VERHOUDING TUSSEN ZZP’ERS EN CENTRA VOOR DE KUNSTEN?

Allard: ‘Ik ben niet tegen centra voor de kunsten, integendeel, een centrum biedt werkgelegenheid voor kunstdocenten en geeft hen de ruimte zich te richten op waar het echt om gaat, de cursist. Op Kiesjedocent.nl kunnen ook centra voor de kunsten terecht. Zij kunnen al hun docenten vragen zich daarop te profileren als docent van dat centrum. Want ook in een centrum draait het om die verbinding tussen docent en cursist.’ 

HOE ZIEN JULLIE DE NABIJE TOEKOMST VAN KUNSTEDUCATIE?

Allard: ‘Nu zijn we in de sector erg bezig met het gesprek over vernieuwing in de organisatie van kunstlessen. Logisch, met alle bezuinigingen ontkom je daar niet aan. Ik hoop dat we ons als sector ook meer bezig gaan houden met vernieuwing in de inhoud van de kunstlessen. Ik zie nog altijd dat docenten steeds maar dezelfde manier van leren aanbieden, alles gebeurt ‘live’. Maar organiseren we kunsteducatie dan niet te arbeidsintensief? Ik denk dat ‘blended learning’ - een combinatie van contact met de docent en online onderwijs - ook grote kansen kan bieden. ‘

Bob: ‘Maar kan dat altijd? Die relatie tussen docent en cursist vinden we niet voor niets zo belangrijk. Ik leer nu weer saxofoon spelen en online kan ik wel instructie volgen. Maar míjn docent kan míj vertellen waar voor míj de aandachtspunten liggen. Dat kan niet met een Youtube-filmpje.’

Allard: ‘Klopt, online leren mag het contact dus ook niet vervangen alleen maar omdat het goedkoper is. Maar ik denk dat ‘blended learning’ het leerproces interessanter en meer van deze tijd kan maken. Niet alleen onze infrastructuur is veranderd, ook onze klanten zijn veranderd. En daar moeten we nu een antwoord op vinden!’